Thơ song ngữ Ahmad Al-Shahawy (Ai Cập)

Thơ song ngữ Ahmad Al-Shahawy (Ai Cập)

Ahmad Al-Shahawy (sinh năm 1960) là một trong những nhà thơ thú vị nhất Ai Cập, một người đàn ông tràn đầy sinh lực, lòng gan dạ, niềm say mê và tính huyền bí. Sinh ra trong thị trấn Damietta nhỏ bé tại Đông Bắc Ai Cập, Al-Shahawy có tuổi thơ đầy bi kịch. Mẹ cùa ông, bà Nawal Eissa đã mất khi ông mới bốn tuổi. Hoàn cảnh đáng buồn này đã ảnh hưởng mạnh mẽ đến cuộc đời của Al-Shahawy và trở thành động lực cho tình yêu lớn lao và niềm biết ơn đối với phụ nữ và vai trò của họ trong cuộc sống, biểu hiện trong hầu hết các tác phẩm thơ và văn của ông. Chủ đề xuyên suốt trong các tẩm phẩm của ông là nỗi khắc khoải mong chờ tình yêu đến và ước ao rằng ông sẽ hiểu được ý nghĩa của sự mất mát.

—————————————————

Nhà thơ trong anh làm bằng gì?

Cô ấy hỏi tôi:

Nhà thơ trong anh làm bằng gì?

Tôi trả lời mà chẳng hề chớp mắt:

Quả dâu dại trong rừng

Sự yên lặng từ nước

Và câu chuyện về sự cô độc của đôi ta mỗi đêm

Sợi dây tăm tối tết cùng tia sáng yếu ớt

Ngôi đền thờ gần nhà anh

Một con sư tử mà anh chẳng thể huấn luyện được

Một con mèo bị đầu độc bởi hàng xóm

Một hàng thỏ trắng tiên đoán về tương lai của anh

Những rặng liễu trên cầu mắc nợ anh

Đàn bồ câu đã vô ơn bay mất

Một ô cửa trên gác đã cho anh nhìn thấy mẹ anh

Khi bà ấy đẩy đi sợi dây của cái chết

Khi cô bé hàng xóm đổ đầy vào lòng bàn tay mình nước lũ

Suýt chút nữa anh đã ngắt đi đoá hoa trinh tiết của cô nàng

Nhà truyền đạo đánh cắp một nắm muối

Nàng Al Naddaha gõ cửa

Chạy qua hành lang anh lao ra mở

Tiếng khóc của cha anh khi ông ấy làm mất chiếc đồng hồ vàng của mẹ anh

Ngoài cánh đồng

Cây sung dâu hàng niên kỷ xa cách ngôi nhà anh

Nhưng vài chú bồ câu làm tổ trên cây lại đang chuyện trò về một ngôn ngữ sẽ nằm ngủ trong lòng bàn tay anh

Một người lạ trên chiếc thuyền của hắn ta đã hỏi xin anh giúp đỡ ngay trước khi những viên đạn bội phản bay tới

Rèn luyện bàn tay để viết đẹp hơn

Trong suốt hai kỳ nghỉ và những tháng giữa năm

Hạnh phúc trong đôi mắt anh khi thấy những gì trái đất sinh ra

Một đôi giày nằm nép bên giường anh cả đêm trước ngày đầu tiên đi học 

Màu đen của chiếc áo mà mắt cha anh chẳng quen nhìn

Những loại quả trái mùa anh đã đặt về

Cái ngày mà con chuột ve vãn mắt cá chân anh cả đêm

Một con chim quắp cái đầu người phụ nữ đang hát với anh rằng “Những bông hoa này có tội lỗi gì”

Một con khác quắp thân hình của người phụ nữ ấy đang hát rằng “Hãy quên tội lỗi ấy đi”

Một đứa nhỏ ăn cắp những quả trứng trong nhà

Rồi tìm đến con chó với hy vọng nó sẽ ấp ra một đội quân chó

Và chúng sẽ ngủ dưới đáy của giấc mơ

Cái ngày mà đôi chân anh chẳng đến lớp

Ngày mà con mèo đẻ con trên giường anh

Khi mà anh đang ngủ mơ về cây xương rồng mọc trên ngôi mộ

Cỏ đang mọc trên tay anh để lũ tằm ăn

Chữ “ra” làm anh hăng tiết

Bởi vì nó khó đọc quá

Niềm vui thú của anh khi câu cá

Và cảm giác kinh ngạc về một vì sao cao tít trên bầu trời

Khám phá ra từ “mồ côi” trong từ điển

Một thiên đường mà cô hàng xóm đã bí mật tạo ra cho anh

Mà anh đã chẳng vào khi những cái cây của cô ấy ra quả

Và nhiều bí mật khác được bảo vệ bởi cơ thể anh

Nếu nét mực này tiết lộ ra

Thì bóng đêm nhận thức sẽ không hề nghỉ ngơi

Và từ đầu anh đã mong cho những dòng thơ này thật ngắn 

Hay là hãy kết thúc nó trước lúc chết đi

Hoặc là nó sẽ nằm trong đoạn văn viết bởi chú mèo đã đồng hành cùng anh.

(Thành phố Cairo, 20 tháng 9 năm 2023)

— — —

What is the Poet’s Body in You Made of?

She asked me:

What is the poet’s body in you made of?

I said without blinking:

Wild berries in the village

Water producing silence

And the story of our solitude at night

The thread of darkness braided with a faint light

A shrine near the house

A lion I did not train well

A cat poisoned by the neighbors

A row of white rabbits telling my future

Willows on the bridge indebted to me

Pigeons that flew away unappreciative

A window upstairs through which I saw my mother 

As she pushed away the rope of death

As the neighbor’s girl fills her hands with the flood 

I almost deflowered her in a turn of mind

A spiritual leader stealing a handful of salt

Al Naddaha knocking on the door

And I dash through the hall to open

The crying of my father when he lost my mother’s golden watch

In the paddy field

A sycamore eons away from my house

But some doves nesting on it were talking about a language that will sleep on my palm

A stranger in his boat asking me for help right before the bullets of betrayal

Training the hand to improve writing

During the two holidays and mid-year

The happiness of my eyes with what the earth has borne

A pair of shoes that spent the night beside my bed before the first day of school

The black color of a shirt the eyes of the father have not been used to seeing

Fruits I order outside of the season.

And the day the mouse spent the entire night courting my ankle

A bird carrying the head of a woman who had sung to me “What’s the sin of the flowers”

Another carrying the body of a woman who had sung “Forget the sin”

A child who steals the eggs of the house

And walks toward the dog hoping it would hatch an army of dogs

That slept in the bottom of the dream

The day when my feet do not go to class

The day the cat gave birth on my bed

As I slept dreaming of cacti on the grave

Grass growing on my hand to feed silk worms

The ra’ letter that made me aggressive

Because of the difficulty to pronounce it

My delight in fishing

And the amazement of a star high in the sky when I saw the village women naked in the Nile

My discovery of the term orphanhood in the dictionary 

A paradise my neighbor had created for me in secret

Which I did not enter when her tree offered the favor

And other secrets protected by my body

If the ink exposes them

The night consciousness will not rest

And I—intentionally—prefer this text to remain short 

Or it may be finished right before death

Or in another text written by a cat that has kept me company. 

(Cairo, September 20, 2013)

—————————————————

Tôi chẳng có gì

Tôi chẳng biết gì cả

Tôi chẳng sở hữu gì hết

Và tôi cũng chẳng hiểu cái quái gì 

Ngoài âm thanh vang vọng của tên tôi 

Chẳng có thứ gì 

Ngoài đống nhược điểm 

Nơi bậc thềm của những ông mặt trời

— — —

I have Nothing

I do not know anything

I do not own anything

And I do not understand anything

Except the echo of my name 

Nothing in the thing

Except weak points 

At the door of suns

—————————————————

Người ta nhắc đến tôi bằng ngôi thứ ba

Tôi chẳng viết tự truyện lên tường

Tôi không ghi vào sổ tên con phố tôi sống

 

Tôi chẳng bao giờ có nhà để về

Tôi chẳng có cái bút nào trong túi

Như thể thời gian đã cướp sạch của tôi.

 

Tôi sống mà chẳng biết chữ hay số

Tôi tuyên chiến với lãng quên

Tôi bị lừa bởi ảo tưởng trên đường

Cuối cùng thì chẳng có giọt nước nào ở chân trời

Như thể chú chim bồ câu ấy đã rời bỏ tôi.

 

Đường gờ giới hạn hẳn thuộc về tôi

Sau khi tôi trở thành chuyên gia của những trò lố lăng

Rồi bò sấp trong nhiều giấc mơ

Và vẽ những khuôn mặt trống rỗng

 

Tôi chẳng cạnh tranh với không khí trong cuộc thi bóp ngạt

Tôi đang chìm dưới đáy tìm kiếm những khuôn mặt đã xa rời mình

 

Chẳng có vận may nào cho tôi hay cho cuộc đời này

Tôi sẽ sống như thế này, chẳng biết mình là ai

Hay những người ám ảnh tôi là ai

 

Tôi sẽ không bắt tội tử thần nếu cái chết đến quá nhanh

Tôi sẽ không đổ lỗi cho những cơ hội đã mất

Tôi sẽ hưởng nốt những lạc thú còn sót lại trên quả đồi hư vô

Tôi sẽ đặt chiếc quan tài ngay sát cạnh nhà.

 

Tôi đã chết trong màu đen ấy, mà nó đâu có đi cùng tôi

Cũng không hé lộ những bí mật mà tôi đã gửi gắm 

 

Tôi ngại ngùng tẩy xoá và viết 

Khi tôi đang vẽ âm nhạc bằng màu đen

Tôi sợ tên mình lại xuất hiện dưới một bài diễn văn chẳng phải của mình.

 

Giờ đây người ta nhắc đến tôi bằng ngôi thứ ba

Tôi đã đánh mất bản thân mình trong một cuộc chiến mà tôi chẳng phát động

Thế mà lại chiến đấu một mình

Còn con phố đã để mất tôi rồi.

 

Tôi bắt đầu khâu lửa với nhau bằng mấy cái kim vô hình

Để dệt ra một tấm vải không sợi

 

Tôi làm mất chiếc chìa khoá rồi

Giờ chẳng thể điều khiển chính mình nữa.

 

Tôi là tù nhân nằm trong tay cái thế giới này

Bóng đêm cũng chẳng cứu vớt được 

Chỉ có âm nhạc chứa lòng trắc ẩn (thế giới này lại chế giễu nó)

Nên trên con phố ấy tôi vẫn rong ruổi cùng các giọng nhạc

 

Tôi bắt đầu khâu các từ ngữ vào nhau theo một cách không sao lý giải được

Giờ thì khỏi cần giải thích mục đích của chúng lúc đêm hôm nữa

 

Nhiều tiếng la hét đi dạo trong đầu tôi

Và chẳng có chút trắc ẩn nào, tất thảy các tiếng la hét mà ở trong đầu tôi ấy

 

Ảo giác đen tối

Và một phiên bán đấu giá được tổ chức hoài mãi

Nhưng chẳng bán được gì 

 

Lịch sử khuyết thiếu ở trên vai

Tôi chạy trốn mà câm nín như bị khoá miệng

Che giấu tâm trí tôi khỏi mấy bức rèm của họ

 

Loại người như tôi sẽ chẳng chặt đứt tay mình

Chẳng uống thuốc độc

Chẳng ngăn chặn con mắt nào uống nước

Chẳng mang vũ khí 

Chẳng chết trong ánh mặt trời như một nhà thơ điên

Chẳng đóng lại cánh cửa sau lưng mình

Chẳng để người đàn bà nào mê hoặc ban đêm

Chẳng tự chui vào lồng trừ khi bị chọn

Và chẳng đốt hết sách của mình chỉ vì một phương trình chưa giải được.

 

(Thành phố Tempe, Arizona, ngày 28 tháng 8, 2019)

— — —

I Am Called by the Third Person

I did not write my autobiography on the walls

I did not write on notebook where I live

I never had a home

I do not have any kind of pens in my pocket

As if the times have robbed me of them.

 

I have lived not knowing numbers and letters

I waged a war against forgetting

I was cheated by the mirage on the road

And no water to be seen on the horizon

As if the dove left me.

 

The margin has become mine

After I was the master of the absurd

And crawling on the belly in dreams

Drawing the empty faces

 

I do not compete with the air in its suffocation

I am in the bottom searching for faces that have left me

 

No luck for me nor life

I will live like this not knowing who I am

Nor who are those haunting me

 

I will not blame death if it were to come early

I will not blame the opportunities I have missed

I will live what is left in the hill of nihilism

I will keep my caskets close by the house.

 

I passed away in black that did not ride with me

Nor divulged secrets it has kept for me

 

I hesitate to erase and write

And in painting music in black

I am afraid my name appears under a speech not mine.

 

I am called by the third person now

And lost myself in a war I did not wage

But fought it alone

But the street forfeited me.

 

I have started sewing fire with unseen needles

For a fiberless cloth

 

I lost the key

And do not rule myself now.

 

I am prisoner in the hand of the world now

I was not rescued by the night

Only music was compassionate (the world scoffs at it)

But I was a companion to its scales in the street.

 

I started sewing words that cannot be interpreted now

And there is no need to explain its goal at night

 

Screams walking in my head

And no compassion from those in it

 

Dark hallucination

And an auction set up forever

But nothing sold

 

An incomplete history on my shoulders

My escape is in muzzling silence

And in sheltering my mind from their curtains

 

People like me will not chop their hands

Will not drink poison

Will not prohibit an eye from drinking water

Will not carry weapons

Will not die under the sun like a crazy poet

Will not close the door behind them

Will not allow a woman to cast a spell on them at night

Will not get in a cage except chosen

And will not burn their books for the sake of an unsolvable equation.      ​                                      

(Tempe, Arizona, August 28, 2019)

—————————————————

(Bản dịch tiếng Anh của Trần Quỳnh Hoa)

Leave a Reply

Your email address will not be published.